Onverwacht fors verlies van Team RSB-2 tegen De Zwarte Pion 1


Het zat ons niet mee tegen De Zwarte Pion 1. Zoals hieronder is te lezen lagen er in de partijen vaak winstkansen die verspeeld werden. Uiteindelijk werd op 5 borden verloren, vaak van gelijkwaardige tegenstanders. Alleen Joeri won. Uitslag: 2-6. Om half twaalf vingen onze tegenstanders goedgemutst hun lange thuisreis aan.

Bord 1: Eelco
Na een tricky opening waarin ik veel te veel tijd gebruikte, kwamen we in deze stelling:

Wit heeft de open lijn, maar de computer geeft een klein voordeel aan zwart door het spel op de damevleugel. Ik vond de juiste voortzetting met Rb8 en Ba8, en een paar zetten later waren we hier:

Hier ging mijn tegenstander goed te fout in. Hij wilde het paard afruilen op e4, maar geeft mij hier de kans om 25โ€ฆc3! te spelen, met een totaal gewonnen stelling als gevolg. Ik had helaas nog maar rond de 5 minuten op de klok, en ik dacht dat er na 26. Bc2ย niet zoveel aan de hand was. Naย 26โ€ฆ b3!!ย was het vrijwel klaar geweest.ย 

Na de volgende zettenย 25โ€ฆ bxa3ย 26. bxa3ย ย Rb2+ (26โ€ฆ c3!ย was alsnog winnend geweest!ย )ย 27. Kf3 Nxe4 28. Kxe4 c3 29. Rc4 Rb3 30. Rxa6 Rd8 31. a4 Ra3 32. Ra7ย zat ik wel behoorlijk in de problemen:

Ik speelde inmiddels op de increment. Wit dreigt nu beide torens op de 7e rij neer te zetten, of mat te zetten als ik mijn toren van de achterste rij haal, of mijn pion te winnen als ik de toren van de d-lijn haal. Met nog 7 seconden op de klok ging ik voor activiteit met 32… c2 33. Rxc2 Rdd3 34. Re2 Rdc3 35. Ra8+ Kg7 36. a5 Rc4+ 37. Kf3 Rca4 stelling:

    Nu is het in theorie weer remise, alhoewel wit het spel heeft door de extra pion. Onder grote
    tijdsdruk beging ik op zet 52 de kritieke fout, en was het eindspel helaas alsnog verloren.

    Bord 2: Jeroen
    In een Hollandse opening kreeg ik met wit ruimte voordeel en initiatief. De waardering liep gaande de partij op tot ca. +1,5. Er waren meerdere goede voorzettingen in het middenspel, maar ik koos een verkeerde voortzetting. Dit resulteerde in een penning waar ik niet meer onderuit kon komen en een stuk en de partij verloor.

    Bord 5: Wibo
    Na wat schermutselingen in de opening was de partij na 16 zetten weer in evenwicht. Voor mijn gevoel stond ik echter niet lekker. Wit begon een aanval op mijn koningsstelling en mijn stukken had ik nog niet echt goed ontwikkeld. Twee paarden en een dame tegen alleen mijn loper was niet prettig en vereiste nauwkeurig spelen. Ook mijn tegenstander merkte dat een doorslaggevende aanval lastig is en overzag een mooie combinatie. Maar de grote druk en complexe stelling bleef met als gevolg 3 opeenvolgende zwakke zetten van mij.

    ย De stelling na 22. Td6-h6?? Ik speelde 22โ€ฆ, d6?? maar had d5 moeten spelen met stukwinst. Er volgde 23.Dg5, Le5? (beter was gewoon dxc5); 24. Pd6, Lf4?? (goed was De7) 25. Th8!. Met een mooi magneetoffer wist mijn tegenstander mijn dame te winnen.

    Bord 6: Joeri
    Lange tijd ging het gelijk op en waren er kansen voor zowel mijn tegenstander als voor mij. Hij wist niet echt door te breken en ik vatte het plan op om op de h-lijn een aanval op te zetten met mijn dame en toren. Dat nam mijn tegenstander een zet te laat pas serieus, waardoor hij in de knel kwam te zitten en een pion verloor. De zetten die volgden kon ik de druk opbouwen, waarna mijn tegenstander uiteindelijk opgaf in deze stelling.

    Dit vond ik op het moment zelf een beetje voorbarig, maar mijn tegenstander zag er geen heil meer in. Eenmaal thuis bleek de computer dit met hem eens te zijn, want alhoewel ik slechts รฉรฉn pion voor sta, evalueert de computer deze stelling als een ruimeย +5 voor wit.

    Bord 7: Zoran
    Tegen Mark Langedijk kwam het Italiaans op het bord. Het werd een mooie, spannende en lange partij waar beide spelers wisselden van aanval. Met het offeren van een pion dacht ik een voordeel te krijgen, maar ik vergiste me en moest nog een pion weggeven. Met een achterstand ging ik aanvallen op de damevleugel en dat leverde me een paard op. Na het afruilen van de dames bleef ik met twee paarden en loper en 2 pionnen tegen twee lopers en 4 pionnen.ย  Er stonden nog 4 minuten op de klok en ik kreeg remise aangeboden.

    Bord 8 : Bert
    Voor mij was het weer een dรฉjร  vu partij. Ik kwam met wit spelend weer slecht uit de opening en gaf op kinderlijk eenvoudige wijze een stuk weg. Ik kon nog wel enig tegenspel ontwikkelen omdat mijn tegenstander een zwakke zet deed, maar daarmee won ik het stuk niet terug. De stukken van zwart werktenย voortreffelijk samen zodat ik bij de 39e zet hem de hand kon schudden.

    Komende maandag Snelschaakavond

    Komende maandag 25 februari is de tweede snelschaakavond. Dit is net als de eerste snelschaakavond een voorronde voor de finale-snelschaakavond die op 13 mei plaatsvindt. Net als vorige keer is de bedenktijd (anders dan onderstaande foto suggereert) 3 min + 2 sec increment.

    Schip van Theseus gaat ten onder

    (door Auke Wilming)

    Zie zeker ook het verslag van dubbel-lid Albert op de site van Overschie!

    In de 8e finale van de RSB-beker was Messemaker gekoppeld aan Overschie. Het was aan teamleider Erik om een datum te prikken, omdat wij de gastheren waren. Peter Scheeren geeft een serie maandagavonden les, dus hij kon er helaas niet bij zijn. Op 17 februari kon de rest van het basisteam (Peter Ypma, Jan en Erik) wel. Ik zou dan invallen, zoals ik ook in de eerste ronde voor Erik inviel. Op vrijdag bleek dat Peter Ypma ook niet zou kunnen spelen, hij zou te laat terugkomen van een excursie. Zaterdag moest ook Jan zich wegens ziekte afmelden; en zo was alleen Erik nog over van het eigenlijke team. Erik was er de vorige ronde dan weer niet bij, en zo was het bekerteam een โ€˜Schip van Theseusโ€™ geworden; alle onderdelen waren op enig moment vervangen. Met Arjan en Guido had Erik op zeer korte termijn gelukkige bekwame vervangers kunnen regelen! Zouden wij het schip om de rotsen naar de branding van de kwartfinale kunnen varen?

    Op bord 1 speelde Guido met zwart tegen Quirinius van Dorp. In het middenspel moest Guido alle zeilen bijzetten, maar hij wist het vol te houden tot de absolute tijdnoodfase. Daarin blunderde hij jammerlijk en dus moest hij het zeil strijken.

    Erik, the last man standing van het basisteam, speelde op bord 2 tegen Robert Straver. Hij raakte verzeild in een eindspel met gelijk materiaal, waarin zwart beter stond. De reden hiervoor was dat Eriks vrije e-pion werd geblokkeerd, terwijl Roberts vrije d-pion veel meer potentie had. De positie leek voor de rest in balans, maar een klein lek doet een groot schip zinken, en toen Erik in een poging de d-pion tegen te houden een stuk weggaf, moest hij opgeven.

    Bij Arjans partij kon ik een oogje in het zeil houden omdat ik ernaast zat, dus daar heb ik het meest van gezien. Na een Hollandse opening had Erik Brandenburg, Arjans tegenstander, de kans om met een ingewikkelde combinatie een stuk te winnen. De kunst was niet een aangevallen stuk weg te halen, ook niet een toren te slaan, maar in het midden van al dat geweld een toren naar de 7e rij te brengen, waarna รณf stukwinst รณf mat zou volgen. Arjan kroop door het oog van de naald, en daarna was remise de logische uitkomst.

    Goede rekenaars zullen hebben opgemerkt dat Overschie al 2.5 punten heeft verzameld op de eerste drie borden, en daarmee de winst naar veilige Rotterdamse haven heeft gebracht. Het resultaat op bord vier is achteraf dus een curiositeit, maar tijdens de ontknoping van de partij was dat nog niet duidelijk. Ik speelde tegen Daan Smit, tegen wiens broer ik vorig jaar een leuke remise speelde in de RSB-competitie, en ik wil graag รฉรฉn leerzaam moment hieronder uitlichten. 

    Ik had met wit een prettige positie uit de opening weten te krijgen, waarin zwart niet echt kort of lang kon rokeren. Toch hadden we nog een ingewikkeld middenspel voor de boeg, waarbij het voor mij de kunst was goed te wegen wat belangrijker was: verdedigen tegen de aanval op mijn koning, of mijn positionele voordeel bestendigen. De lopers van zwart waren niet erg goed, en de dubbele f-pion was een grote positionele zwakte. 

    In deze stelling had ik het best iets als 16.Le2, 16.g4 of 16.f5 kunnen spelen, om e5 te forceren en dan gebruik te maken van het veld d5. In plaats daarvan was ik te bang voor 16โ€ฆb4, en speelde ik 16.Pd4? om te voorkomen dat zwarts paard op b4 terechtkomt. Het โ€˜suboptimaleโ€™ van deze zet is dat het niet voorkomt dat zwarts paard op b4 terechtkomt. Na 16โ€ฆb4 kan ik geen 17.Pxc6 spelen, want bxc3 wint dan een stuk voor zwart. Na 17.axb4 Pxb4 sta ik dus opeens een stuk minder. 

    De les is, wat mij betreft, dat je de aanval van je tegenstander niet moet overschatten. Ook met het paard op b4 is er weinig aan de hand, en ook de a-pion is minder gevaarlijk dan hij lijkt. Zodra die begint te lopen verzwakt zwart namelijk het veld b5, en zelfs als zwart tijd vindt voor a6-a5-a4-a3, kan ik simpelweg b3 spelen en is er niets aan de hand. 

    Het liep dus anders, en met weinig tijd op onze klokken verloor ik vervolgens mijn e4-pion en stond ik straal verloren. Gelukkig kon Daan de winnende voorzettingen niet vinden en kon ik, heel gelukkig, toch de winst naar veilige haven brengen.

    Door deze nederlaag worden wij helaas dus niet voor de derde keer op rij bekerkampioen. Ook in de RSB-competitie hadden wij al verloren van Overschie, dus het is zaak om 8 maart wรฉl te winnen, dan in de KNSB-competitie.

    Invallers maken het verschil voor Messemaker RSB-team 1

    (door Sjoerd Hubregtse)

    Maandag 10 februari speelde Messemaker RSB 1 de vierde ronde in de Hoofdklasse tegen CSV 1. Ik had maanden van tevoren al รฉรฉn afmelding ontvangen. Prima, vervanging geregeld en alles onder controle. Ruim een week van tevoren een tweede afmelding. Ook geen probleem, wat appjes eruit gestuurd, positie opgevuld en opstelling rondgestuurd. Afgelopen zaterdag had ik de meeste spelers nog zien spelen voor de KNSB. Ideaal om als teamcaptain alles van tevoren te hebben geregeld en achteroverleunend te kunnen wachten op de wedstrijddag. Dan word ik maandag in de ochtend geappt: nog een afmelding vanwege griep. Ai, dat is niet ideaal, maar gelukkig รฉรฉn appje eruit en een enthousiaste vervanger gevonden. Iets later op de ochtend nog een appje, weer een afmelding vanwege ziekte. Nu wordt het penibel, iets meer appjes eruit en gelukkig vervanging kunnen regelen. Ook nog wat appjes gestuurd om de opstelling aan te passen. Eerst nog de hele dag werken en tegelijkertijd een schuin oog op de telefoon of er niet toch nog een afmelding komt, maar gelukkig bleef het hierbij.

    Geen ideale voorbereiding voor een wedstrijd, die we eigenlijk moeten winnen. CSV 1 mist dit seizoen wat sterke spelers, die voorgaande jaren wel meespeelden. Daarvoor in de plaats doen nu wat jongere schakers mee, maar CSV kent een zwaar seizoen in de Hoofdklasse. Auke was op de wedstrijddag bereid om op te schuiven naar bord 2 en trof als enige een tegenstander met een hogere rating. Op de andere zeven borden waren de spelers van Messemaker op papier aanzienlijk sterker. En die krachtsverschillen tekenden zich ook af in de partijen. Auke moest in een complexe stelling uiteindelijk zijn tegenstander de hand geven. Frans behaalde op bord 8 remise. En op de andere borden werd de winst gepakt, de รฉรฉn wat overtuigender dan de ander. Een mooie 6,5-1,5 overwinning met vier invallers!

    Jeroen was als laatste klaar en schreef het volgende over zijn partij:

    In een Engelse opening: King’s English Variation, Reversed Closed Siciliaans, kreeg ik voordeel. De waardering liep op naar ca. +1.0 tot 1.5. Zie hieronder de stand na 30e zet van zwart:

    Wit kan nu winnen met 31. Txd8 Pxd8 32. Lxg7! Na 32. .. Dxg7 volgt 33. Dxg7 Kxg7 34.e7! en na 32. ..- Dc5+ volgt 33.Ld4+ Dg5 34 Dxg5+ en weer 35. e7! Maar deze combinatie zag ik niet en ik speelde 31.Td7. Op zet 36 liet ik in schaakblindheid mijn pion, inmiddels beland op d7, ongedekt staan. In tijdnood van mijn tegenstander werd deze niet geslagen, waarna ik later alsnog toch nog op zet 46 kon promoveren en de partij wist te winnen.

    Messemaker 1RatingCSV 1RatingRonde 4
    Ypma, P. (Peter)2297
    โ™™
    Tjepkema, M. (Marco)17371 – 0
    โ™™
    Wilming, A.J. (Auke)2037
    Roorda, T. (Thijs)21330 – 1
    Royakkers, G. (Guido)2077
    โ™™
    Ramak, V.I. (Vince)19221 – 0
    โ™™
    Hubregtse, S. (Sjoerd)1954
    Ramak, B.S. (Brett)18591 – 0
    Verschoor, S. (Scott)1994
    โ™™
    Ritsma, R. (Robbert)18591 – 0
    โ™™
    Eijgelaar, J. (Jeroen)1918
    Terlouw, A. (Arjan)18511 – 0
    Walle van de, R.P.M. (Rob)1923
    โ™™
    Blokland, J. (Hans)17361 – 0
    โ™™
    Bottenberg, F.A. (Frans)1972
    Uittenbogaard, C.J. (Hans)1812ยฝ – ยฝ
    Gemiddelde Rating:2022 Gemiddelde Rating:1864 6ยฝ-1ยฝ 

    KNSB-team 2 hard onderuit tegen Woerden 2

    (door Sjoerd Hubfregtse)

    Het is dit jaar niet het seizoen van Messemaker KNSB-team 2. Ook afgelopen zaterdag ging het weer faliekant mis, een 1-7 nederlaag tegen Woerden 2. Slechts een paar spelers konden het opbrengen om nog iets over hun partij te schrijven:

    Sjoerd (bord 1):

    Ik speelde eigenlijk een sterke partij en kwam steeds beter te staan. Uiteindelijk stond ik een kwaliteit en een pion voor en had mijn tegenstander niets om daartegenover te zetten. Die constatering aan het bord kwam mij uiteindelijk duur te staan, want ik miste vervolgens wat geforceerde afwikkelingen die de winst zouden opleveren en ik lette niet meer op kansen van mijn tegenstander. Op het einde ging het daarom alsnog helemaal mis.

    Eelco (bord 2):

    Ik kreeg een onbekende opening op het bord. Ik kwam aardig uit de opening, maar begon iets te vroeg aan mijn koningsaanval. Daarmee gaf ik het voordeel weg. Het eindspel was veel makkelijker voor zwart en onder tijdsdruk kon ik de weg naar remise niet vinden.

    Bernard (bord 3):

    In het Engels wilde ik afwijken van de meest gespeelde varianten en offerde een pion om actief spel te krijgen. Dat was zeker mogelijk met prima spel voor beide kleuren, helaas koos ik in die afwikkeling een verkeerd veld voor mijn paard en konden na 9 zetten de stukken weer terug in het doosjeโ€ฆ1-0. Helaas lijkt dit het blunderseizoen te worden.

    Jeroen (bord 7):

    Tegen oud-Messemakerlid Leen de Jong kwam ik 1 pion achter, welke ik nog remise probeerde te houden door een eindspel van lopers van ongelijke kleur over te houden. Een tweede pion viel echter ook, waarna het niet meer te redden was.

    Opnieuw winst voor KNSB-team 3

    (door Jeroen Eijgelaar)

    Op 8 februari kwam Krimpen 4 op bezoek en het werd een mooie 5,5-2,5 overwinning voor Messemaker 3.

    Na de twee 2 afmeldingen in het eerste team moesten we op zoek naar een invaller. Gelukkig kon Levi op het allerlaatste moment het team weer compleet maken.

    Direct na aanvang gingen al drie borden in vuur en vlam; Jasper op bord 7 met een aanval op f2; Yoran op bord 6 met aanval op diverse stukken; en ook Levi op bord 5 (die zijn  debuut maakte in de KNSB competitie) met spanning in het centrum.

    Jasper zette ons daarna snel op 1-0, met kwaliteitswinst en matdreigingen kwam het punt naar ons.

    Yoran volgde hierna snel. Onder de eerste druk kwam zijn tegenstander nog uit, maar een tweede aanvalsgolf leverde daarna toch het punt op. Yoran staat daarmee keurig op een score van 2 uit 2.

    Jonatan kreeg op dat moment  een remiseaanbod. Op bord 2 had hij wel ruimtevoordeel maar een winnende voortzetting was lastig te vinden. Na nog een aantal zetten werd toch de vrede getekend.

    Bij Levi duurde het langer, na de grote afruil wist hij een toreneindspel met pion meer steeds verder te verbeteren  en loodste de vrijpion naar de 7e rij en won gedecideerd. Knappe overwinning bij zijn debuut!

    Bij een 3,5-0,5 tussenstand was echter een monsterscore niet de verwachting. Hans op bord 8 en Ivar op bord 1 stonden beiden een pion achter in lastige stellingen. Bij Zoran op bord 3 en Nick op bord 4 was het nog onduidelijk. Hun beider tegenstanders kwamen overigens pas ongeveer een half uur na aanvang van de wedstrijd de zaal binnen.

    Hans kon de extra pion niet stoppen en langzaam ging het punt naar Krimpen. Zoals Hans zelf schrijft: “Mijn partij draaide eigenlijk om een schijnoffer. i.p.v. 8.e5 had ik 8. Lg5 gespeeld , aannemende dat tegenstander niet op het schijnoffer 8…Pxe4 zou ingaan, hij had immers al d6 gedaan.(zie onderstaande stelling).. Hij deed dit echter wel en de pion achterstand die ik opliep bleef de hele verdere partij een beslissende rol spelen.”

    Nick had het lastig toen hij een vrijpion moest gaan tegenhouden, echter met een paardvork wist hij toch de winst te pakken en de teamwinst veilig te stellen.

    Zoran kreeg nog een gambiet tegen en moest zijn stukken op ongebruikelijke velden plaatsen en de rokade was verhinderd. In het middenspel kreeg Zoran de stelling weer op orde en na stukwinst volgde ook de partijwinst.

    Ivar op bord bepaalde de eindstand op 5,5-2,5. Na pionverlies verloor hij de grip op de stelling en kon het daarna niet meer bolwerken.

    Kabbelende overwinning van Messemaker KNSB-team 1 tegen De Amstel

    (door Albert Segers)

    Op zaterdagmiddag 8 februari speelden we opnieuw met drie teams van Messemaker een thuiswedstrijd in de KNSB-competitie. Ons eerste team was op papier duidelijk favoriet tegen De Amstel, mede dankzij sterke invallers Frans en Scott, die Kees en Albert vervingen.

    Toen ik om tien over drie de speelzaal binnenkwam waren er al drie uitslagen zichtbaar: Henk-Jan had weer eens soepel gewonnen aan bord 1 met zwart (het blijft toch knap zoals hij dat doet) en ik telde twee remises: Erik op bord 5 met zwart en Scott op bord 8 met wit. En vrij snel daarna blunderde de tegenstander van Jan op bord 3: in een duidelijk betere stelling speelde de witspeler het zeer ongelukkige 32.Kg2?? waarna Jan met een geforceerde zettenreeks de witte dame won dankzij een ruimingsoffer met een loperschaak op f1!

    Met twee punten voorsprong zag het er dus opeens heel gunstig uit voor ons, hoewel Auke een pion achterstond in een eindspel en Frans nog steeds te kampen had met een gevaarlijk initiatief van zijn tegenstander tegen zijn koningsstelling. Maar daar stonden tegenover een pluspion van Peter aan bord 2 en ik dacht dat Rob aan bord 6 ook wel iets beter stond. Even later bood de tegenstander van Rob remise aan en dat werd na enig nadenken geaccepteerd door Rob, waarmee de tussenstand dus 3,5 – 1,5 in ons voordeel werd. 

    Hierna kabbelde de wedstrijd verder en was het slechts wachten wie het ontbrekende bordpunt zou(den) scoren voor Messemaker en wanneer. En dat werd Frans, het initiatief van zijn tegenstander was doodgebloed en de materiรซle voorsprong van Frans gaf vervolgens de doorslag. Daarna hoorde ik dat zijn tegenstander eerder in de partij een mat in drie had gemist! Frans (en anderen) had dit gezien maar hij besloot om zich dan maar mat te laten zetten. Dit was volledig overzien door zijn tegenstander en hiermee kwamen we dus heel goed weg (zeker ook gezien het resultaat aan bord 3)!ย 

    Peterโ€™s partij was opeens snel afgelopen. We verwachtten allemaal een zeeslang waarin Peter zijn pluspion langzaam maar zeker zou verzilveren, maar zijn tegenstander liet op zet 42 een tactisch grapje toe waarmee Peter een stuk won. En Auke kon zijn stelling, ondanks lang en stevig doorknokken, uiteindelijk niet droog houden. 

    Hiermee werd de einduitslag op 5,5 โ€“ 2,5 bepaald en staan we nog steeds fier op de 3e plaats met slechts รฉรฉn matchpunt achterstand op de koploper Kennemer Combinatie 2. Een ras-optimist zegt dan natuurlijk: โ€œWe hebben het kampioenschap in eigen handโ€ want we moeten nog tegen de nummers 1 en 2. Een mooie uitdaging is het zeker, want KC 2 is uitzonderlijk sterk (zij kwamen deze ronde op met een gemiddelde rating van 2175 !!). Maar goed, eerst maar eens kijken hoe we het er vanaf gaan brengen in de volgende ronde tegen Overschie โ€ฆ!

    Partij Alekseev Mikhail – Jeroen Eijgelaar

    01-02-25 Tata 10 Kamp groep 4A, ronde 8

    Wit: Mikhail, Alekseev (1979)
    Zwart: Eijgelaar, Jeroen (1917)

    Voor het eerst sinds een jaar of 15 heb ik weer eens Nimzo Indisch afgestoft. Tegen de uiteindelijke winnaar van de groep met 7 uit 9 moest er iets speciaals uit de kast gehaald worden.

    Stand na 14.Lf1-d3

    Hier besluit ik om pion h7 te offeren en speel Lb7.

    Stand na 7. Dh5-e2. De geofferde pion is terug gewonnen, en ik heb nu het initiatief overgenomen.

    Overwegingen zijn Td3 gevolgd door Pd5.

    Stand na 34. .. โ€“ Pe5-g6. Na een aantal passieve zetten van mijn tegenstander kom ik nu op groot voordeel.

    Zodra de Koning uit het schaak gaat volgt Pf3 met kwaliteits winst, zodoende wordt e4 als alternatief op geofferd, waarna ook h3 valt.

    Stand na 36. Te1-d1. De waardering is reeds -5, waarmee deze zet niet een vraag teken kan krijgen.

    37. .. โ€“ Dd5 wint in allerlei varianten, maar dit heb ik gemist tijdens de partij, en speelde Pc3.

    Stand na 50. Ld2-e3.

    Wit staat bijna mat en gaat een stuk verliezen. De beste zet is g5 om later Th5+ uit de stelling te houden. Het duurde dus nog 26 zetten voordat wit opgaf, waarbij de laatste zwarte pion niet verloren mocht gaan. Het was nog niet zomaar gedaan. Uiteindelijk gingen de a- en b-pionnen van het bord en is het nu nog een lange weg te gaan, maar mijn tegenstander geloofde het verder wel.

    Slotstand na 76 .  .. โ€“ Kb5-c5; wit geeft op.

    Schaken in Boedapest

    (door Sjoerd Hubregtse)

    Waar schakend Nederland zich bezighield met Tata, heb ik vorige week een schaaktoernooi in Boedapest gespeeld. Ik speelde al langer met het idee om mijn ongebruikte ouderschapsverlofuren in te zetten voor een buitenlands avontuur en toen ik te laat was met inschrijven voor Tata heb ik de knoop doorgehakt. In Boedapest wordt bijna maandelijks een gesloten toernooi voor GM’s en IM’s gehouden, waardoor jonge schaaktalenten vanuit de hele wereld hier hun titel proberen te bemachtigen. In deze editie werd, naast twee GM-groepen en drie IM-groepen, ook een ‘onder-2250’-achtkamp georganiseerd, waarin ik meespeelde. 

    De speellocatie was in een zijstraatje van het Kossuthplein met daarop het Parlementsgebouw, gelegen aan de Donau. Aan de overkant van de rivier kijk je uit op de heuvels van Boeda en de prachtige kastelen. In de avond worden de gebouwen uitgelicht om er meer nog meer cachet aan te geven. Wij speelden in het gebouw van de Hongaarse schaakbond. Waar Boedapest is veranderd in een moderne stad, leek hier de tijd stil te hebben gestaan. In de centrale hal stond een grote prijzenkast met de behaalde trofeeรซn door de nationale teams. Aan de muren weinig franje, alleen de portretten van oude schaakgrootheden als Portisch en Polgar. We speelden op oude houten tafels en stoelen, die al decennia niet waren vervangen. En daartussen schuifelden wat bejaarde heren, waarvan mij de hele week niet duidelijk is geworden welke rol zij vervulden. Ik stelde mij voor dat dit het laatste plekje van de stad moest zijn, dat er nog precies hetzelfde uitzag als in de Sovjet-tijd.

    Het toernooi ging eigenlijk boven verwachting goed. Waar ik mij vooraf weinig illusies maken tussen de jonge tegenstanders met ELO’s al boven de 2000, heb ik tot de laatste speeldag zelfs nog mogen denken aan de winst. Op een nederlaag tegen FM Daroczi en een remise tegen de Australische WFM Lu na, had ik mijn overige wedstrijden gewonnen. Helaas verloor ik mijn laatste twee partijen tegen de op papier minst sterke tegenstanders, een 10-jarig Chinees jongetje en een gepensioneerde Canadese schaakleraar, waardoor ik op een 3e plek eindigde. Een kleine domper op een geweldige week in Boedapest.

    Dagboek Tata Steel toernooi

    (door Jeroen Eijgelaar)


    Lief Dagboek,
    Vandaag dag 9, de laatste dag.

    Deze ronde start eerder, niet om 14:00 uur, maar de ronde begint al om 12:00 uur.

    De Engelse opening Symmetrische Variant kwam op het bord.

    โ€œZoals de naam al aangeeft, voeren beide spelers identieke zetten uit met hun stukken. Nadat de pionnen en paarden zijn gepositioneerd langs de c-lijn, gaan beide spelers over tot het opzetten van een fianchetto aan de koningsvleugel, waarbij druk wordt uitgeoefend op de damevleugel.โ€

    Vervolgens na een aantal standaard zetten pakte ik het verkeerd aan en kreeg ik een gedekte vrijpion op c3 tegen, oei!

    Stand na zet 28.  .. โ€“ Pf7d8.

    Hier besloot ik een pion te offeren met Pf2-d1, welke aangenomen werd. Vanaf zet 23 had mijn tegenstander nog maar 15 min (+30sec. per zet).

    29. Pd1 fxg4 30. hxg4 Dxg4 31. Pe3 Dd7 32. f5 gxf5 33. Pexf5.

    Hierna kreeg ik wel initiatief, en slonk ook de tijd van mijn tegenstander. Met nog 5 sec. op de klok won ik op zet 39 een stuk, en zwart geeft direct op.

    Slotstelling na 39. Lxh6; zwart geeft op:

    De dag begon met de gedeelde 3deย plaats met zโ€™n vieren, echter ย al mijn concurrenten verloren zodat ik ongedeeld 3deย ben geworden.

    Voor het prijzengeld moet je echter dit toernooi niet spelen. de 3deย prijs is een boekenbon van 40 Euro.

    Keuze is tevens ook niet reuze, en mijn keuze viel op een gedetailleerd openingsboek van het Frans:

    Tevens nog een klein bedrag over, en ik koos nog voor Scott en mij een notatieboekje om het bedrag op te maken.

    Al met al een leuk en geslaagd toernooi en ik raad het iedereen aan om eens mee te spelen.


    Lief Dagboek, dag 8

    Vandaag tegen de koploper met 6 uit 7. Een Rus, die nu รฉรฉn jaar in Nederland is en weggegaan is uit Rusland voor Poetin.

    Zoals bekend spelen 8 spelers uit mijn groep met wit 1.d4, 2.c4 en 3.Pc3. Zodoende besloot ik op de rustdag om een oude bekende opening, Nimzo Indisch, als ook het aangenomen Dame gambiet, te bestuderen. โ€œBij het schaken is het Nimzo-Indisch of Indische verdediging de naam van een schaakopening die in het begin van de 20e eeuw bestudeerd werd door Aaron Nimzowitsch. Hij boekte daarmee goede resultaten, en deze opening werd populair. Karakteristiek in deze opening is dat zwart door het paard te pennen druk uitoefent op het veld e4 terwijl hij veld d5 enigszins onder controle heeft. De kenmerkende zetten van deze opening zijn 1.d4 Pf6 2.c4 e6 3.Pc3 Lb4. De specifieke zet 3…Lb4 heeft Nimzowitsch echter niet als eerste gespeeld.โ€

    Veder gister en vandaag besloten om niet voor het aangenomen Damegambiet te gaan. Uit de oude doos van zolder het boek: “Taktiek in de opening, deel 5: Indische Openingen” van Abraham C. van der Tak gehaald. Hij heeft een aantal schaakboeken geschreven, waaronder de serie “Taktiek in de opening”:

    Vandaag werd er dus ook op 4 borden 1.d4 geopend en 3x kwam er zelfs Nimzo-Indisch op het bord: รฉรฉn keer met Dc2 op de 4e zet en รฉรฉn keer de rustige e3-variant, en ik kreeg 4.Ld2 op het bord. Daarna weken de partijen veel af. Op zet 18 liet ik bewust Lxh7+ toe en kreeg hier veel initiatief voor terug. Op zet 35 heb ik twee pionnen teruggewonnen en het is blijkbaar mat in 32?!

    Stand na 36. Te1-d1:

    Ik speelde hier 36…Pc3?! Welke dus niet mat in 32 inleidde, maar nog wel  voordeel vast hield. Vervolgens speelde ik het niet optimaal, ik won nog wel een stuk voor twee pionnen en op zet 75 kon ik het punt laten bijschrijven.

    Stand na 75.  .. โ€“ Kb5-c5, wit geeft op.

    Deze keer ook het punt voor Scott, maar Guido werd opnieuw in een lastig het eindspel gedrukt, welke hij ook verloor.

    Morgen de laatste dag, welke al om 12:00 uur begint.

    Naschrift: vandaag wederom een vlieguig gespot, zie foto.


    Lief Dagboek, dag 7

    Aanhaken bij de top of wegzakken in de middenmoot, dat was de kwestie van vandaag. Het is niet gelukt en met de nederlaag ben ik van de gedeelde tweede plaats gezakt naar de gedeelde vijfde plaats.

    Met wit werd ik verast in de opening met English, Mikenas-Carls, Flohr variation, nog nooit gezien, en gaat als volgt:

    1. c4 Pf6 2. Nc3 e6 3. e4 d5 4. e5

    Na de grote uitruil kwam de volgende stelling op bord na 9. 0-0-0:

    Dit leek mij gunstig voor wit en in het middenspel creรซerde ik 2 vrijpionnen op h4 en g4, en het leek een kwestie van tijd dat de winst zou komen. De witte koning kwam wel onder vuur te liggen, maar ik dacht hier wel onderuit te komen.

    Stand na de 39e zet van zwart (39…Tb3-b2+):

    Na 40.Kd1 is er of eeuwig schaak: 40…Tb1+ of 40…Pf2+ 41.Kc1 Pd3+. Dit vond ik zonde van de stelling en maak de catastrofale fout met 40.Ke3? Er volgt 40…Txe2+ 41.Kxe2 Pf4+ en ik kom een stuk achter. Waardering van 0.0 naar -5,7. Het duurde echter nog tot zet 75 voordat ik opgaf.

    Wederom drie keer een โ€œnulโ€ voor de Messemakers: Guido ging de mist in het eindspel en Scott leek nog met 3 pionnen voor een stuk een eind te komen, maar verloor alsnog.  


    Lief Dagboek, dag 6

    Onderweg op de A4 kregen we plotseling 4 rode kruizen, de weg was volledig afgezet, een ongeluk:

    We werden omgeleid naar de A5, en de vertraging viel mee: ongeveer 5 tot 10 min.

    8 van de 10 spelers in mijn groep spelen 1.d4, 2.c4 en regelmatig vervolgd met Pc3 en Lg5. Dat betekend dus 5x Cambridge Springs voor mij met zwart. En alhoewel ik dit al jaren speel en ook al zijn in de eerste twee ronden 1,5 punten behaald heb, ben ik toch op zoek naar een andere opening en ben een beetje uitgekeken op deze variant. Op de heenreis, met Scott, over mogelijke alternatieve openingen gesproken. Zonder eerst een voorbereiding wilde ik nu niet switchen en besloot om dan toch maar Cambridge Springs te spelen.

    In mijn groep werd vandaag vier maal d4 en c4 gespeeld en daarvan ook nog  3x Pc3 en Lg5. De vijfde  partij bleef โ€œleegโ€, de Duitser had zich vergist in de vrije dag en dacht dat deze vandaag was.

    En inderdaad, de Cambrigde Springs werd gespeeld. Deze keer kwam ik niet goed uit de opening en kwam steeds slechter te staan. De ruil van d5 tegen a2 gaf mijn tegenstander al een sterk centrum, welke hij op zet 30 met beslissend voordeel opstootte.

    Stelling na 29. .. โ€“ Dd8-a5:

    Wit had nog 28 Td1a1-Da5d8, 29. Ta1d1 โ€“ Dd8-a5 hiervoor gespeeld en ik zag mijn kans schoon om remise aan te bieden. Waardering is hier ook al ca. +3,5 in het voordeel van wit. Uiteindelijk verloor ik een stuk voor twee pionnen (beste optie) maar ook dit is een verloren positie. Zo’n tiental zetten later gaf ik derhalve ook op (beide centrumpionnen stonden op vallen), inmiddels liep de waardering op naar ca. +5,5, zie de stand na de 37e zet van zwart:

    Vreemd genoeg blijf ik met deze nederlaag gedeeld tweede staan, maar daardoor zijn we nu met vier spelers gedeeld tweede met elk 3,5 punt.

    Voor de Messemakers opnieuw een trieste dag: Scott en Guido verloren ook.v

    Morgen de welverdiende rustdag. Hieronder enkele foto’s van Henk Erkelens, gemaakt op dag 5.


    Lief Dagboek, dag 5

    Helaas vandaag zonder Kees, hij heeft zich ziek gemeld. Januari is griepmaand, in diverse groepen zijn inmiddels al afwezigen.

    Met wit kreeg ik de Slavische verdediging tegen me. Strikt genomen valt het Slavisch onder het geweigerd damegambiet: โ€œDe Slavische verdediging werd al in de 16e eeuw door de Italiaanse schaakmeester Polerio genoemd, en door Tsjigorin opnieuw in de toernooipraktijk gebracht. In de jaren dertig van de 20e eeuw werd ze door onder anderen Aljechin, Bogoljubov en Euwe met succes gespeeld.โ€

    Nu speel ik niet vaak Slavisch en ik speelde de variant met 4. Lf4. Blijkbaar volgden we nog tot zet 12 een zijvariant van de theorie, maar dat was mij overigens niet bekend.

    Stelling na 12. .. โ€“ 0-0:

    Via b4, a4 en verdubbeling van de Torens op de a-lijn  kon ik gevoelsmatig het initiatief nemen. Na de dubbele Toren ruil kreeg ik voordeel met  het binnenvallen van de Dame op a7-b7 en b6. Net als gisteren had ik vijf rijen tot mijn beschikking en mijn tegenstander slechts drie. Slechts รฉรฉn keer kwam er een vijandig stuk op mijn 4e rijโ€ฆ. Bijna de gehele partij bleven zijn stukken op de onderste twee rijen, dat kon niet goed zijn was mijn gedachte tijdens de partij. Toch kwam de definitiever doorbraak er niet, of ik kon hem niet vinden. Lange tijd was de beoordeling variรซrend tussen de 0,5 en 1,5 punt. In de slotstelling bood ik remise aan, waar ik niet meer zag hoe nu verder te gaan:

    Stand na de 38ste zet van wit, mijn remise aanbod werd aangenomen.

    Tijd om naar de analyse van de grootmeesters te gaan. Het Nederlandse onderonsje in de hoofdgroep tussen Max en Jordan werd onder de loep genomen. In een ingewikkelde stelling met allerlei mogelijke offers miste Jordan de winnende voortzetting. Deze was echter wel zeer lastig te vinden. De computer moest uitkomst bieden. Na deze gemiste kans werd het remise door eeuwig schaak.

    Voor de Messemakers opnieuw een magere dag: naast mij alleen nog Scott met een remise. Hij wist een gunstig lopereindspel niet tot winst te voeren.

    Op de terug reis wederom het moment dat er een vliegtuig – op het moment dat we onder het aviaduct door rijden – samen komt. Deze keer een SAS-vliegtuig. Er is geen foto van, maar Scott is mijn getuige. Sommige jaren helemaal nooit, nu bijna dagelijks.

    Morgen dag 6, met zwart, nieuwe ronde nieuwe kansen, waarbij ik nog tegen de huidige top 4 uit mijn groep moet spelen.


    Lief dagboek, dag 4

    Het is wederom gelukt om een vliegtuig te fotograferen als we er onder doorrijden (het viaduct over de snelweg A4)

    Deze keer RyanAir:

    (@Foto: Kees Brinkers)

    Vandaag geen Grootmeesters, die hebben altijd deze maandag een vrije ronde.

    Met zwart mocht ik nu aantreden tegen Henk Bermon, een tegenstander waar ik al 2x met wit in eerdere edities van Tata remise heb gespeeld.

    Deze keer โ€œthe dead of the gladiolusโ€ om maar eens een beroemde uitspraak van Louis van Gaal te citeren.

    Het werd de afruilvariant van de Franse verdediging. โ€œTot het midden van de 19e eeuw werd dit beschouwd als de hoofdlijn van de Franse verdediging, maar is een saaie, remiseachtige en statische opening, wat Wilhelm Steinitz ertoe aanzette te schrijven: “Ik heb nog nooit in mijn leven de Franse verdediging gespeeld, wat een van de saaiste openingen is.” Pas rond de jaren 1860 en 1870 werden de variaties die ontstonden na 3.Pc3, 3.Pd2 en 3.e5 populair.โ€

    โ€œDe makkelijke manier voor Zwart om de balans te behouden, en ook de hoofdlijn, is het handhaven van de symmetrie: 4…Ld6. Als Zwart de partij uit balans wil brengen en de kans wil verkleinen dat de partij in remise eindigt, kunnen ze 4…c5 proberen. Hoewel Wit hiermee Zwart een geรฏsoleerde d-pion (5.dxc5) kan geven, krijgt Zwart een ruimtevoordeel en wat initiatief als compensatie. Zwart kan ook proberen om te rokeren op de damevleugel en de partij op deze manier uit balans te brengen: 4…Pc6, gevolgd door de ontwikkeling van Lc8 en Dd8.โ€

    Gedurende de partij kon ik gevoelsmatig het initiatief nemen, ik had 5 rijen tot mijn beschikking en mijn tegenstander slechts 3.

    Een opmars van g4 en f4 leidde echter niet tot een gewonnen stelling, en nadat we de tijdnoodfase gehaald hadden bood ik met dame-ruil remise voor. (Ome fritz is het met mijn eens waardering 0.0)

    Dit werd afgewezen en ik ging vervolgens op zoek naar eeuwig schaak. Om dit te voorkomen ging mijn tegenstander vrijwillig in een penning staan en kwam ik en stuk voor.

    Met de Paard manoeuvre  51. Pf5 / Pe3 / Pd1 / Pxb2 / Pd3 kwam de volgende stelling op het bord:

    56.. – Pf2 / 57.. – Pe5 / 58.. – Pf6 is net op tijd om de g-pion te stoppen, maar ik zag de volgende variant en miste deze eenvoudige winst weg en speelde 56.. – Pf4!

    Als de pion niet gespeeld wordt volgt Pxg7, of na g7 volgt Kf7. Ook na de zet KxP volgt K x pion. Pionnen op de dame vleugel zorgen daarna in elke variant voor winst.

    Zo geschiede en op zet 64 gaf wit op.

    Voor de Messemakers een magere dag naast mij alleen nog Guido met een remise. Hij maakte een eindspel van 1 plus pion net niet tot winst.

    Morgen dag 5, met wit, dan zullen we zien of ik bij de koplopers kan blijven.


    Lief Dagboek, Dag 3

    Het is vandaag 2x gelukt om een vliegtuig te fotograferen als we er onder door rijden; weer gelukt om van de bucketโ€“list af te schrijven.

    Voor het eerst mocht ik met de witte stukken beginnen. Het werd een English Opening: Symmetrical Variation, Rubinstein Variation

    Ik raakte echter het spoor volledig bijster en speelde vanaf zet 12 alleen nog maar paardzetten: 12 Pc3-e4 / 13. Pf3-d2 / 14. Pd2-c4 / 15. Pe4-d2 / 16. Pd2-f3 / 17. Pc4-e3 / 18. Pf3-d2 / 19. Pd2-c4.

    Slotstelling na 19 Pd2-c4; Remise aanbod aangenomen.

    Zwart heeft meer bewegingsruimte en kan gaan kiezen waar hij zijn aanval wil gaan plaatsen. Ik kom derhalve wellicht goed weg met remise. Na afloop vertelde mijn tegenstander dat hij 2 jaar geleden nog groep 6 speelde en vorig jaar groep 5. Wellicht nam hij het remise aanbod mede daarom aan, want hij vertelde mij dat hij van de eerste 2 ronden mij als gevaarlijkste, agressiefste opponent vond.

    Redelijk vroeg klaar even na vieren en zodoende kon ik nog naar de analyse van de grootmeesters gaan. Hans Bรถhm  doet meestal een leuke presentatie. Deze keer niet, het leek wel als of hij geen energie meer had en er tevens saaie partijen bezig waren. Toch waren er wel leuke momenten tijdens de presentatie, betreft de partijen van Vincent Keymer โ€“ Fabiano Caruana (tijdnood) en Praggnanandhaa R โ€“ Gukesh D.

    Voor de Messemakers een magere dag: naast mij alleen nog Scott met een remise. Hij maakte een eindspel van 2 pionnen minder alsnog remise.

    Morgen dag 4, met zwart tegen Henk Bermon. Op eerdere Tata-toernooien al 2x met wit tegen hem gespeeld, beide keren werd het remise. Tijd voor een ander resultaat.


    Lief Dagboek, Dag 2

    Vandaag met zwart kwam opnieuw de Cambridge Springs opening op het bord. Echter wit maakte een enorme blunder in de opening door Pc3xd5 te spelen:

    Zwart komt nu een stuk tegen รฉรฉn pion voor na 6. ..Pxd5 7. Lxd8 Lb4+, waarna alleen de dame er tussen kan. Ik pakte het vervolg te passief aan, waardoor er pas in het eindspel het stuk meer ten gelde gemaakt kon worden. En ook pas nadat ik een vergiftigde h-pion aanbod, nl:  37. Tg5, 39. Tg6, 40 Th6 en 41 Txh4 en deze toren stond daarna buiten spel en heeft de rest van de partij, welke nog slechts 6 zetten duurde, niet kunnen spelen.

    Slotstelling na 46.. Pc5; wit gaf op.

    Na afloop vertelde mijn tegenstander dat hij al voor het 48e keer deelneemt aan Tata en in de jaren โ€™80-โ€™90 in Groep 2 speelde. Ook dat hij al 30 jaar geleden deze openingsval kende en per ongeluk er in trapte. Na de stukwinst uit de opening duurde het dus bijna 4 uur voordat het punt genoteerd kon worden. Geen tijd om de analyse van de groot meesters te volgen.

    Kees, weer winst via een mataanval stukwinst, en Scott met remise, waren al eerder klaar. Guido speelde nog en had een lastige stelling met een vrijpion op g6, maar maakte toch remise.

    Morgen dag 3, met wit tegen de Spanjaard uit onze groep.


    Lief Dagboek, Dag 1

    Vandaag dag 1. Het Tata Steel toernooi is weer begonnen!

    Eerst had ik nog een ongelukkige tandartsafspraak op de eerste dag van de tienkamp. Niet handig, maar het viel deze keer mee, al moet ik nog wel โ€“ zoals gebruikelijk –  wel weer terug komen.

    Weer ingedeeld in Groep 4. Bijzonder is dat er deze editie er slechts vier Groepen 4 zijn ingedeeld, terwijl er wel zeven Groepen 3 en zelfs elf Groepen 5 zijn. Gevolgen van de nieuwe rating boost? Of gewoon toeval? Wie het weet mag het zeggen.

    Anyway, mijn groep zit qua speel sterkte redelijk dicht bij elkaar, inclusief een Duitser en zelfs deze keer een Spanjaard.

    De eerste partij ben ik met de zwarte stukken ingedeeld. Het werd de Queen’s Gambit Declined: Modern Variation, Knight Defense โ€“opening:

    Deze liet ik vervolgens overgaan naar de Cambridge Springs, welke ik al jaren met regelmaat speel. โ€œMet 4…Pbd7 wil zwart de Cambridge Springs Defense spelen, die 5. Pf3 c6 6. e3 Da5 voortzet. De Cambridge Springs Defense is een solide variant van de QGD en wordt vaak gespeeld op zowel amateurniveau (vanwege het gemakkelijker te begrijpen thema) als op grootmeesterniveau. Wit kan doorgaan met 5. cxd5 exd5, wat resulteert in een stelling die lijkt op de QGD Exchange-variant.โ€ Het eerste geregistreerde gebruik van de Cambridge Springs was door Emanuel Lasker in 1892. De naam is afgeleid van een toernooi in 1904 in Cambridge Springs , Pennsylvania , waarin de verdediging meerdere keren werd gebruikt.

    Mijn tegenstander gebruikte veel tijd in de opening, wat op mij overkwam dat hij deze opening niet kent, of vaak tegen krijgt. Wel bleef hij de juiste zetten vinden en de partij eindigde in een eindspel met lopers van ongelijke kleur. Remise aangenomen na wits 24e zet Le7.

    Vrij vroeg klaar en zodoende tijd om naar de analyse van de grootmeesterpartijen te gaan. Het commentaar en uitleg werd deze keer verzorgd door  IM Robert Ris. Niet eerder heb ik hem als commentator gezien, en hij deed het leuk, met frisse blik. Hij was met name te spreken over Nodirbek Abdusattorov, die helaas vandaag niet won, maar wel attractief schaak speelt. Ook was er aandacht voor de partij van Erwin l’Ami, momenteel de koploper in de Challengers.

    Ook Kees, Guido en Scott spelen een tienkamp. Kees en Scott wonnen hun partij en Guido verloor, maar hij speelt ook in Groep 1, afgeschermd achter de afzetting.

    Iets om van de bucket-list af te halen.

    Morgen dag 2, weer met zwart en dan tegen de Duitser uit de groep.