Onverwachte nederlaag voor KNSB-team 1

(door Peter Scheeren)

Ons eerste KNSB-team heeft na twee eerdere zeer ruime overwinningen afgelopen zaterdag onverwacht een nederlaag geleden tegen Het Saense Paard 1. Desondanks staat het team nog steeds eerste op de ranglijst en heeft het kampioenschap dus nog steeds in eigen hand. Maar natuurlijk had het team – ondanks de afwezigheid van Auke – op meer gehoopt.

Ikzelf was deze dag kennelijk niet goed wakker, want al op de 7e (!) zet ging ik in de fout en kwam ik meteen heel slecht te staan.

Na de 14e zet van wit (zie diagram) speelde ik hier 14…Lf8, wetende dat wit na 15.Lxf8 Kxf8 16.Pe5 Kg7 al snel met Dd1-Dd3 een sterke aanval tegen mijn koning kon opzetten. Maar wat gebeurde er? Wit speelde 15.Lxf8 en bood remise aan! Kennelijk was hij geïmponeerd door het ratingverschil (370 punten). Ik had gezien de stelling weinig redenen om door te spelen. Ome Fritz waardeert de diagramstelling overigens “slechts” met +0,63, maar keurt 14…Lf8 af (waardering verandert dan in + 1.00) en geeft 14…Da5+ 15.c3 c5 als betere zet, waarna zwart kort kan rokeren en zijn zwartveldige loper behoudt.

Zodoende was ik al na een uur klaar en kon ik de overige partijen goed volgen.

Wat meteen opviel was dat Jan op bord 2 goed uit de opening was gekomen. De tegenstander had een zwakke geïsoleerde d-pion en wit stond heel actief (zie diagram).

Zwart speelde hier de logische zet 16…Dd7. Immers, de dame wordt hiermee ontwikkeld, de torens verbonden en het paard van f5 tot een verklaring gedwongen. Dat laatste gebeurde dan ook: 18.Pxg7!!. Hierna verzond zwart in diep gepeins, maar het is in alle varianten vrijwel uit. De penning op de d-lijn speelt hierin een grote rol.

Dat was dus een mooie opsteker, maar dat werd teniet gedaan door een snelle nederlaag van Bernard. Hij werd in de opening verrast door een gambiet van zijn tegenstander, wat hij niet kende maar zijn tegenstander wel. In een rommelige stelling moest Bernard met zijn koning naar f8, en dat werd hem later fataal.

Op de overige borden was de strijd nog in volle gang en zag het er bepaald niet naar uit dat we de wedstrijd zouden winnen, of zelfs maar gelijkzouden spelen.

Scott had het zwaar te verduren tegen een vrije d-pion van zijn tegenstander, waar later ook nog een sterk loperpaar bij kwam. Hij werd steeds verder ingesnoerd en kon het dan ook uiteindelijk niet drooghouden.

Eelco had eveneens een moeilijke stelling en stond de hele partij onder druk, waar hij niet onderuit wist te komen. Uiteindelijk ging hij in een dame-eindspel ten onder.

Ook Frans stond moeilijk met een zwakke achtergebleven d-pion. Maar zijn tegenstander wilde het te snel beslissen en deed zichzelf de das om, waarmee Frans een belangrijk punt wist binnen te halen.

Intussen had Kees in een Franse doorschuifvariant met wit met zijn paard de pion op h7 veroverd, ter compensatie van de pion die hij op d4 geofferd had. Gevolg was dat de zwarte koning niet veilig kort kon rokeren, en omdat de lange rokade vanwege een open b-lijn evenmin aantrekkelijk was besloot hij de koning op e7 te houden. Dat die daar ook niet veilig stond wist Kees overtuigend aan te tonen. Daarmee was weer een belangrijk winstpunt binnengehaald.

Bij de stand 3,5-3,5 moest de partij van teamcaptain Sjoerd de beslissing brengen. Nadat Sjoerd in de opening een eenvoudige winst had gemist had hij nu een eindspel van loper tegen paard op het bord gekregen, waarin wederzijds enkele leerzame fouten gemaakt werden (helaas voor ons net iets meer fouten van Sjoerd dan van zijn tegenstander). Zie onderstaande diagram na de 33e zet van wit. De onderstaande analyses komen van Fritz.

Zwart speelde hier 33…b5? (waardering gaat van +0.05 naar +0.70). Na de gespeelde zetten 34. Le3 Pd7 geeft Fritz nu 35.d4! waarna de witte koning zich op de damevleugelpionnen stort en zwart een zware dobber heeft om de partij te redden. In plaats daarvan volgde er eerst 35.a4? (waardering gaat naar 0.00) 35…a6 en nu 36. d4, waarop zwart listig reageerde met 36….bxa4+ 37.Kxa4 Pb6+, zie diagram.

Vanwege allerlei paardvorkjes ging Sjoerd achteruit met zijn koning, maar Fritz geeft aan dat wit in plaats daarvan moedig voorwaarts had moeten gaan: 38.Ka5! Pc4+ 39. Kxa6 Pxe3 40.dxc5 en het is zwart die voor remise moet vechten (wat overigens volgens Fritz wel lukt na 40…Pd5 41.c6 Ke6 42.Kb7 Kd6 43. b4 Pc7). Na Sjoerds terugtocht ging het – in lichte wederzijdse tijdnood – verder met 38.Kb3 c4+ 39.Ka3? (39.Kb4 en Kc3 zijn allebei onaantrekkelijk wegens 39…Pd5+, het beste was nog 39.Kc2) en nu had zwart volgens Fritz direct kunnen winnen met de fraaie zet 39…c3!!. In plaats daarvan speelde zwart – ook niet slecht – 39…Ke6 40.Lg5? Met 40.Lh6 had wit de hieropvolgende fraaie zwarte paardmanoeuvre kunnen voorkomen. 40…Kd5 41.Lf6? De eerste zet na de tijdcontrole. Beter was 41.Kb4! om met 42.Ka5 de a-pion onschadelijk te maken. 41…Pd7! Met tempowinst dankzij wits onnauwkeurige 40e zet. 42. Lg7 Pb8! 43.Kb4 Pc6+ 44.Kc3 a5 Zie diagram

Zwart heeft dankzij de voorafgaande paardmanoeuvre een ideale opstelling bereikt en dreigt nu met Pc6-a7-b5 de d-pion te winnen. Tijdens de partij dacht ik dat 45.b3 nu de beste kans zou zijn, om na 45…cxb3 46.Kxb3 Pxd4+ 47.Ka4 de a-pion op te halen. Maar de witte koning staat dan wel erg buitenspel en Fritz geeft aan dat zwart na 47…Pf5 48.Lf8 Pe3 beide pionnen en daarmee de partij wint. In plaats daarvan probeerde Sjoerd te verdedigen met 45.Le5 Pa7 46.Kd2 Pb5 47.Ke3, maar nu staat de witte koning erg ver van de a-pion af en zwart wist dan ook te winnen met een – op het juiste moment uitgevoerde – breekzet c4-c3. Een mooi en leerzaam eindspel!

Messemaker KNSB-1 zet sterke start voort

(door Eelco Naarding)

Op 3 oktober gingen we voor onze tweede ronde KNSB naar Delft, om daar tegen het DSC 3 te spelen. Na de 7.5-0.5 openingsronde waren we nu met het complete basisteam.

De treinreis heen verliep soepel, en we begonnen om 1 uur aan de wedstrijd.

Onze teamcaptain Sjoerd gaf gelijk het goede voorbeeld. Wit was aan een halve aanval begonnen, maar dat kwam nooit echt van de grond. Sjoerd rondde het in deze stelling mooi af met Tc3!! Nu mag wit geen b3 meer spelen, en is de aanval niet te stoppen. Wit geeft een zet later op na Ta3. 1-0.

Bij Frans ging in het Franse middenspel wat fout. Nadat de d4 pion verloren ging had zwart meer ruimte, en zijn tegenstander maakte hier handig gebruik van, met mat op zet 34 tot gevolg. 1-1.

Scott kwam in een siciliaan goed uit de opening. Wit had een pion op a5 gezet en de dame stond die erg passief te verdedigen, dus een koningsaanval had goede kans van slagen:

Volgens de computer is hier nog niks aan de hand, maar wit moet wel heel precies verdedigen. Dit viel niet mee, en gedurende de aanval verloor wit steeds meer materiaal en gaf na 32 zetten op met een kwaliteit en twee pionnen minder. 2-1.

Jan had al flink wat ruimte gepakt met z’n pionnen over het bord heen toen zijn tegenstander lang rokeerde. Dit zag er erg dubieus uit, en Jan wist dit goed af te straffen.

Een paar zetten later, stelling na 16… c5. Hier offerde Jan een kwaliteit met 17. axb5 cxb4 18. bxa6! bxa3 19. Pb5 Db6 20. axb7+ Kxb7. Dit was niet te meer te stoppen, en een paar zetten later stond zwart mat. 3-1.

In een vreemde opening die een beetje op een London ging lijken, kwam Auke er strategisch goed. Maar zoals dat in Londons mij ook vaak vergaat, onderschatte hij het initiatief van zijn tegenstander tegen de koning.

Stelling na 23. Dg2, met b5 komt zijn tegenspel net op tijd. Na het partijvervolg  23. … b5  24. g5 b4 25. gxh6 bxc3 26. hxg7 cxb2 27. Th3 Dxg7 28. Tg3:

houdt hij het voordeel met f6! De b-pion is uiteindelijk te sterk. In zijn eigen woorden, een leuke spannende partij. 4-1.

Kees z’n partij verliep prima… tot de 23ste zet. Bij een afruiltransactie zag hij een tussenschaak over het hoofd, waardoor hij een stuk verloor. Daarna werden nog een twintigtal zetten doorgespeeld, maar zonder enige kans de nederlaag af te wenden. 4-2.

Mijn tegenstander was naar eigen zeggen niet goed wakker toen de partij begon. Al op zet 11 werkte hij zich flink in de nesten:

Het paard op f3 is op geen enkele manier te dekken, en de pion-structuur gaat stuk. Na het vervolg 12. Lf4 Lxf3 13. gxf3 Ld6 14. Lxe5 Lxe5 15. Pe4 Dh4 16. Pg3 Lxb2 sta ik een gezonde pion voor, doet de loper op b3 weinig, en heeft wit een dubbelpion op de f-lijn. Wit wist me nog een tijd onder druk te zetten, maar dit kon niet lang goed gaan. Dit was de stelling waar wit opgaf, waardoor ik nog steeds een 100% score heb in het eerste KNSB-team. Dat kan niet lang meer goedgaan.. 🙂

Dat was gelukkig de 5-2 voor de teamoverwinning.

Peter was nog als laatste bezig, en had daar het volgende over te zeggen:

Ik kreeg voor het eerst in mijn lange schaakcarieère de Botwinnik-variant van het damegambiet tegen (1.d4 d5 2.c4 c6 3.PF3 Pf6 4.Pc3 e6 5.Lg5 dxc4 6.e4 b5 7.e5 h6 8.Lh4 g5 9.Pxg5 haxg5 10. Lxg5 enz. Ik had die enige tijd geleden nog eens bestudeerd en daarom wilde ik daar wel op ingaan. Ik meende me te herinneren dat op zet 15 de zet Pe4 werd aanbevolen, maar ik zag niet goed hoe het daarna verder moest en daarom ging ik aan het improviseren. Dat gold vanaf dat moment ook voor mijn tegenstander. Na een wederzijds dameoffer (!) kreeg ik een viertoreneindspel met weliswaar een pluspion, maar mijn pionnen waren allemaal geïsoleerd en zwart had actief tegenspel. De partij eindigde dan ook terecht in remise.

Met deze toch mooie einduitslag van 5.5-2.5 voor Messemaker staan we nog steeds aan kop!

Messemaker KNSB-team 1 start seizoen overtuigend met ruime overwinning

(door Sjoerd Hubregtse)

Afgelopen zaterdag begon Messemaker KNSB-team 1 het nieuwe seizoen in de vierde klasse met een thuiswedstrijd tegen EsPion. Beide teams zijn nieuw in deze klasse: Messemaker na een teleurstellend seizoen met degradatie uit de derde klasse, terwijl EsPion juist kampioen werd in de vijfde klasse en promoveerde. Jeroen heeft berekend dat Messemaker dit jaar de hoogste gemiddelde rating heeft in klasse 4E en heeft zijn doelstelling bij de teamcaptain neergelegd: Er wordt niets minder dan het kampioenschap verwacht.

Helaas verdampte dat veronderstelde ratingoverwicht voor een groot deel. Met minder dan 36 uur te gaan voor de wedstrijd volgden twee afmeldingen – en dat juist van onze steunpilaren Peter en Auke. Gelukkig stonden Rob en Bernard als invallers hun mannetje. Rob speelde op het eerste bord met zwart tegen Casper Dekker en was als eerste klaar. In een solide partij wist hij al snel remise te halen tegen een sterke tegenstander.

Op de andere borden liep het vervolgens als een trein. Op bord 6 kwam ik met wit iets beter te staan en ging mijn tegenstander in de fout in de volgende stelling: 

Zwart speelde 17…Dg4?? En na 18.d5! wint wit een stuk, bijvoorbeeld na 18…Pe5 19.Pxe5 Dxd1 20.Taxd1 dxe5 21.h5

Niet veel later zorgde Jan op bord 3 voor het volgende punt. In een sterke aanvalspartij tegen Wim Veer won hij materiaal en rondde de partij overtuigend af.

Scott zag zijn tegenstander in een complexe stelling afwikkelen naar een toreneindspel met daarbij vier pionnen voor Scott tegen drie van zijn tegenstander. Dit soort eindspellen zijn vaak lastig te winnen, maar Scott speelde dit vakkundig uit.

Eelco had op bord 8 een sterk debuut in het eerste team. Bij de volgende stelling trok hij de partij naar zich toe:

Eelco speelde hier 18.f5! En lijkt daarmee het paard een prachtig veld op e5 te geven, maar wit heeft een sterke vervolgaanval. 18…Pe5 19.Lg5 Tac8 20.Lxf6 gxf6 21.Ph5 Dd8 22. Dd2 Kh8 23.Dh6 Tg8 24.Pxf6 Tg7 Zwart moet uiteindelijk meer materiaal opgeven om niet mat te gaan en het winnen van de partij is daarna voor wit een koud kunstje. 

Frans was op bord 7 al met pion voorsprong uit de opening gekomen en wist zijn partij in een beslissende stelling te winnen.

Na 25..Dc4 wint wit de pion terug met 26.Pxd5 Dxd5 27.Dxd5 Pxd5 28.Txd5, maar na 28..Le6 29.Tb5 Tc2!

Dreigt Txb2 en het witte paard heeft geen velden. Frans wist uiteindelijk na 53 zetten de partij te winnen.

Bij de laatste twee partijen van Bernard en Kees werd het zwaarst gevochten voor de winst. Bernard, als invaller op bord 2, kwam in een eindspel terecht waarin hij moest bewijzen dat zijn paard sterker was dan de loper van zijn tegenstander. Na wat onnauwkeurige zetten van zijn tegenstander trok hij de partij naar zich toe. Kees speelde op bord 5 een gelijkopgaande partij, maar wist door actief spel langzaam het initiatief naar zich toe te trekken en uiteindelijk te winnen.

De einduitslag is daarmee indrukwekkend: 7,5 – 0,5 voor Messemaker. Een geweldige start van het seizoen en een eerste stap richting het beoogde kampioenschap!